Jak zaprojektować szkolną przestrzeń, która naprawdę wspiera dzieci?
Modernizacja świetlicy szkolnej wraz z adaptacją akustyczną w Szkole Podstawowej w Izabelinie
W szkołach coraz częściej myślimy o przestrzeni nie tylko w kategoriach estetyki i funkcjonalności, ale również dobrostanu dzieci. To szczególnie ważne tam, gdzie z jednego pomieszczenia korzystają uczniowie o bardzo różnych potrzebach.
Tak było w przypadku projektu modernizacji świetlicy szkolnej wraz z adaptacją akustyczną w Szkole Podstawowej w Izabelinie.
To nie była zwykła modernizacja wnętrza. Od początku ważne było coś więcej: stworzenie miejsca, które będzie bardziej spokojne, bardziej czytelne akustycznie i bardziej przyjazne sensorycznie. Pomieszczenie to ma bowiem służyć także jako miejsce spędzania przerw dla dzieci nadwrażliwych słuchowo.
Dlaczego akustyka miała tu tak duże znaczenie?
W szkolnej świetlicy dużo się dzieje. Dzieci rozmawiają, odpoczywają, biorą udział w zajęciach, przemieszczają się i funkcjonują w grupie. W takich warunkach nawet estetyczne i zadbane wnętrze może nie działać dobrze, jeśli dźwięk „zostaje” w pomieszczeniu zbyt długo.
Przed rozpoczęciem prac wykonano audyt akustyczny. Wyniki pokazały, że świetlica miała zbyt duży pogłos, a warunki odbioru mowy nie były wystarczające dla przestrzeni szkolnej. W praktyce oznaczało to, że:
- rozmowy i polecenia łatwo się nakładały,
- przy większej liczbie dzieci szybko narastał gwar,
- trudniej było o spokojniejszą atmosferę,
- a osoby bardziej wrażliwe na bodźce dźwiękowe mogły odczuwać jeszcze większy dyskomfort.
Właśnie dlatego akustyka stała się jednym z kluczowych tematów całego projektu.
Przestrzeń dla dzieci nadwrażliwych słuchowo
Coraz więcej szkół zwraca uwagę na to, że nie wszystkie dzieci odpoczywają w ten sam sposób. Dla części uczniów przerwa oznacza ruch i rozmowę, ale dla innych — szczególnie dla dzieci z większą wrażliwością sensoryczną — najważniejsze jest chwilowe wyciszenie i ograniczenie nadmiaru bodźców.
W tym projekcie bardzo ważnym założeniem było więc stworzenie pomieszczenia, które może pełnić funkcję bezpiecznej, spokojniejszej przestrzeni na przerwy dla dzieci nadwrażliwych słuchowo. Taka przestrzeń nie musi być zupełnie cicha. Powinna jednak ograniczać pogłos, porządkować dźwięk i zmniejszać odczucie chaosu akustycznego.
To właśnie dobrze zaprojektowana akustyka może sprawić, że wnętrze staje się realnym wsparciem, a nie tylko ładnie urządzonym pomieszczeniem.
Co obejmowała modernizacja?
Projekt objął kompleksową modernizację świetlicy, w tym:
- odnowienie wnętrza,
- nowe wykończenia,
- nową wykładzinę,
- nową stolarkę drzwiową,
- nowe oświetlenie,
-
oraz elementy kluczowe z punktu widzenia akustyki:
- akustyczny sufit podwieszany,
- ścienne panele akustyczne.
To właśnie te rozwiązania miały największy wpływ na zmianę sposobu, w jaki dźwięk zachowuje się w pomieszczeniu.
Jakie rozwiązania zastosowaliśmy?
Sufit akustyczny
Sufit to jedna z największych powierzchni w pomieszczeniu, dlatego jego rola w ograniczaniu pogłosu jest ogromna. W projekcie zastosowano rozwiązanie o wysokich parametrach pochłaniania dźwięku, które pomaga skrócić czas wybrzmiewania i poprawić ogólny komfort akustyczny.
Panele akustyczne na ścianach
Na ścianach zaprojektowano panele akustyczne, które ograniczają odbicia dźwięku i poprawiają warunki odbioru mowy. Dzięki temu pomieszczenie lepiej sprawdza się zarówno podczas zajęć grupowych, jak i wtedy, gdy ma służyć dzieciom potrzebującym spokojniejszego otoczenia.
Materiały dobrane do realiów szkoły
W obiekcie oświatowym liczy się nie tylko akustyka, ale też trwałość, bezpieczeństwo i łatwość codziennego użytkowania. Dlatego wszystkie materiały zostały dobrane z myślą o intensywnej eksploatacji oraz wymaganiach stawianych przestrzeniom szkolnym.
Co zmieniło się po modernizacji?
Po wykonaniu prac przeprowadzono pomiary kontrolne. Wyniki potwierdziły wyraźną poprawę parametrów akustycznych pomieszczenia. Udało się znacząco ograniczyć pogłos i poprawić klarowność mowy, co bezpośrednio przekłada się na codzienne funkcjonowanie świetlicy.
W praktyce oznacza to:
- lepszą słyszalność komunikatów,
- mniejsze nakładanie się dźwięków,
- ograniczenie efektu narastającego gwaru,
- większy komfort dzieci i opiekunów,
- bardziej przyjazne warunki dla uczniów wrażliwych na hałas.
To szczególnie ważne wtedy, gdy pomieszczenie ma wspierać również dzieci, które podczas przerw potrzebują mniej bodźców i spokojniejszego otoczenia.
Dlaczego takie projekty są dziś tak ważne?
Dziś szkoła nie jest już projektowana tylko jako miejsce nauki. Coraz częściej myślimy o niej jako o środowisku, które powinno wspierać różne potrzeby dzieci – także te związane z koncentracją, regulacją emocji i komfortem sensorycznym.
Ten kierunek widać również w finansowaniu publicznym. Na Mazowszu w programie Fundusze Europejskie dla Mazowsza 2021–2027 prowadzono nabory dotyczące dostosowania szkół ogólnodostępnych do potrzeb uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi, obejmujące m.in. adaptację infrastruktury i doposażenie szkół. Samorząd województwa pokazywał też projekty, w których powstają sale sprzyjające wyciszeniu, a szkoły są dostosowywane do potrzeb uczniów ze SPE.
W Warszawie realizowany jest również projekt „Dostępna Szkoła – dostosowanie placówek ogólnodostępnych w Warszawie do potrzeb uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi (SPE)”, współfinansowany z funduszy unijnych, obejmujący wsparcie uczniów, nauczycieli i doposażenie placówek. To ważny sygnał: inwestowanie w dostępność, akustykę i bardziej przyjazne sensorycznie przestrzenie szkolne nie jest dziś niszowym tematem, ale częścią szerszego podejścia do edukacji włączającej i dobrostanu uczniów. Jednocześnie trzeba uczciwie powiedzieć, że najczęściej nie są to programy opisane wprost jako dotacja „na pokój wyciszenia”, lecz raczej szersze źródła finansowania dla dostępności szkół i dostosowania ich do potrzeb uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi.
Architektura, która wspiera codzienność
Projekt świetlicy w Izabelinie pokazuje, że dobrze zaprojektowane wnętrze szkolne powinno działać na wielu poziomach jednocześnie. Ma być trwałe, estetyczne i funkcjonalne, ale też wspierać tych użytkowników, którzy potrzebują więcej spokoju, przewidywalności i lepszych warunków sensorycznych.
W tym przypadku modernizacja wraz z adaptacją akustyczną pozwoliła stworzyć przestrzeń, która:
- lepiej odpowiada na codzienne potrzeby szkoły,
- poprawia komfort dzieci i kadry,
- wspiera komunikację,
- i może pełnić ważną rolę jako miejsce przerw dla dzieci nadwrażliwych słuchowo.
To właśnie takie projekty najlepiej pokazują, że akustyka nie jest dodatkiem. Jest jednym z elementów, które realnie wpływają na jakość funkcjonowania szkolnej przestrzeni.
Szukasz podobnych rozwiązań?
Projektujemy wnętrza edukacyjne, które łączą architekturę, funkcję i komfort użytkowania. Jeśli planujesz modernizację szkoły, przedszkola, świetlicy lub przestrzeni wspierającej dzieci ze szczególnymi potrzebami, warto uwzględnić akustykę już na etapie projektu.
Bo dobrze zaprojektowane wnętrze to takie, które nie tylko dobrze wygląda — ale przede wszystkim dobrze działa dla ludzi, którzy z niego korzystają.